Kardelen Twitter'da... https://twitter.com/#!/kardelendergisi        Kardelen 27 Yaşında!..       
    Yorum Ekle     1553 kez okundu.     Henüz yorum bırakılmadı.     Yazara Mesaj

Hadi gel köyümüze geri dönelim
Vural Gündüz

  Sayı: 82 - Ekim / Aralık 2014

Modernleşmenin etkisiyle köy hayatı giderek herkesin şehirlerde yaşayacağı biçimde değişiyor. Nüfus artışı ve sanayileşme sonucu ortaya çıkan kentleşme olgusunun, çok sayıda sorunu da beraberinde getirdiğini her geçen gün daha fazla hissediyoruz.  Fakat kentleşme yalnızca nüfus hareketi bağlamında düşünülmemelidir. Kentleşme, aynı zamanda o toplumda ekonomik ve toplumsal yapıyla da iç içedir. Kentlerdeki iş olanakları ve sanayideki yüksek ücretler kentleşmeyi cazip kılan nedenlerin başında geliyor. Büyük kentlerde eğitim ve sağlık olanakları, kırdan kente göçün hızla sürmesine kaynaklık etmektedir.

İnsanları kentlileştirmeye yönlendirmek her ne kadar doğru olsa da köylüyü âdetâ şehirlere göçmeye zorlamakta o kadar yanlış yöntem. Köyde yaşayan insanları sosyal, ekonomik ve kültürel anlamda yükseltecek çalışmalar olsa köyden kente bu kadar hızlı ve sorunlu bir akış olur muydu? Türk toplumunun kültürel ve ekonomik şekillenmesinde temel nokta olan köylülük olgusunu hayatımızdan her geçen gün biraz daha çıkarmak şehirleşmeye bu güne kadar ne katmıştır, ona bakmak gerek.

Öncelikli olarak köydeki sosyal yaşayış biçimi şehre uymamaktadır. Köylü hiçbir ön hazırlığı olmadan geldiği için şehre uyum sağlamak adına köyü unutmaya çalışmakta, unutamadığı noktada ise çatışmalar başlamaktadır. Şehirde hayata ayak uydurmak ve günümüzde gelişen teknoloji nedeniyle birçok âdet, gelenek ve görenekler unutulmaktadır. İnsanların köylerde kuşaklar boyunca öğrenip aktardığı kültür; gelenek ve değerler sistemi şehirde yaşanamamakta ve kentlileşme apayrı sosyo-psikolojik sorunlar ortaya çıkarmaktadır. Köylülerin şehre taşınmasıyla köylüler bir anda şehirli olamamakta, kentlileşmek yerine ilk aşamada şehirleri köyleştirmektedirler. Bu süreç kaçınılmaz olarak yaşanmaktadır ve birkaç kuşak yaşanmaya devam edecektir.

Şehirde köylülükten şehirliliğe geçmeye çalışan kitleler için uygun çözümler de üretilebilmiş değildir. Bir kültürü akşamdan sabaha değiştirmek zor olduğu gibi, onun yerini alacak yeni kültürü üretmek de kolay değildir. Binlerce yılın oluşturduğu kültürel örüntülerin tamamını henüz üretilmemiş ama dışarıda gözlenenlerle değiştirmek yeni sıkıntılar ortaya çıkarmaktadır.

Köylerde harman yerinde davul zurna eşliğinde yapılan, uzak köylerden gelen misafirlerin ağırlandığı ve günlerce süren düğünleri şehirde aynı şekilde yapmak mümkün olmuyor. Bulunan ara çözümler ise tatmin edici olmuyor. Şehirde evlilik törenlerini genellikle büyük binaların bodrumlarında düğün salonlarına sıkıştırıp, ses düzeni bozuk ve havasız bu mekânlarda gazlı içecek ve kuru pasta eşliğinde bir iki saatlik bir törenle geçiştirmek zorunda kalıyoruz. Davul, zurna, halaylar ve âşıklık geleneği de bu koşullarda giderek zayıflıyor, geleneği güncelleyemiyoruz. Yaşadığımız şehirlerin mimarî yapısı bunlara müsaade etmiyor. Köylerde yaşanan binlerce yıllık eğlenceleri şehirde yapmak bazen mümkün olmuyor. Şehirde bunları geleneğe uygun olarak yapmak çok zor ama böyle bir sosyal ihtiyaç var.

Köyden kente göçün belki de en belirgin yansımasını yerleşim yerlerinde görüyoruz. Köyle şehir arasında, sizden önce şehre gelen köylülerle beraber yapılan ve hızlı ve gece yapıldığı için gecekondu olarak adlandırılan yapılar ise köyden şehre geçişin çirkin anıtları olarak durmaktadır. Şehir planlarımız ve mimari, birkaç şehri ayrı tutarsak, insanın yaşayacağı ortam olmaktan çok uzaktır ve birçok sosyal ve bireysel sorunumuzun da kaynağı olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Mimarimiz, estetik fukaralığı, plansızlık, kullanışsızlık ve dayanıksızlık başta olmak üzere birçok problemi içinde barındırıyor.

Apartmanlarımız başımızı geçici olarak soktuğumuz geçici konaklanan yerler gibi görünüyor. Sanki yakın zamanda başka bir yere taşınacakmışız gibi. Kentlerde eskimeden kalacak, yıllara meydan okuyan evler yapmayı unutmuş görünüyoruz. Üstelik yaptığımız evlerin sağlamlığını her depremde acılar ve büyük maliyetlerle yaşıyoruz.

Ülkemiz geniş topraklara sahip olmasına rağmen şehirlerimiz neden sıkışık? Şehirlerimizde insanca yaşamanın gereği, geniş park ve meydanlar, cadde ve sokaklar neden yok? Müstakil ev yerine neden çok katlı toplu konutları tercih ediyoruz? Şehir imar planlarında yeşil alan olarak bırakılmış yerleri bile alışveriş merkezi yaparak, yağmalayarak nereye varacağımızı sanıyoruz? Bu ortamda insanın yaşam sevinci hissetmesi elinden alınmış; robotlaştırılmıştır. Bu uydu kentlerde ne sanat ve bilim merkezleri ne de konser ve spor salonları var. Hattâ berber, terzi ve kahvehane bile yok. Her şey son derece basit, yapay, zevksiz ve insanlık dışı!

Köyle şehir arasında yavaş yavaş kendimizi kaybediyoruz. Dünyalık endişelerimiz terk ettirdi, köylerimizi. Bayramlar vesile edilerek ziyaret edilen köylerin ziyaretçileri de azaldı artık. Zaten köy de, onu unutanlara küstü. Haberiniz ola…

 


Bu yazıya yorum ekleyin

Adınız
E-posta Adresiniz
Yorumunuz
 

CAPTCHA


Resimdeki rakamları bu alana yazınız


Eklenen Yorumlar


Henüz yorum bırakılmadı...
 
Çamurdan kale... - Sayı 97
Boya sandığı... - Sayı 96
Öğretmenin anı defterinde... - Sayı 91
Türk milleti darbeyi ezmi... - Sayı 90
Tüm Yazıları

Gelecek sayı konusu (98): İNTERNET


Son Eklenen Yorumlardan
 En azından "doğru tarafta olmak" nasıl bir nizam köpürtür... "Geride kalıyor olmak" faslını konuşaca... Sinan AYHAN

 "Demek ki, zaten aslında ve lûgatta bir kavmin ruhunu dayadığı iman kaynağı mânasına gelen ve son za... Sinan AYHAN

 Hocam, kaleminize sağlık, işin ruhunu etraflıca veren, hoş bir yazı olmuş... Allah razı olsun... Güç... Sinan AYHAN

 Manzaraya bakıp, bir şeylerin yanlış gittiğini görmek için pek de büyük bir çaba sarfetmeye gerek yo...

 Allah rahmet eylesin.Mekanı cennet olsun.O güzel yerler de bir gün sevdiklerimizle buluşacağız... ... BİRSEN YURTSEVER


Tüm gazetelerimizin toplam tirajı, 70milyon nüfusa karşılık, 3,5 milyon…
Elâlemin memleketinde tek gazete bile çift rakamlı tiraja sahip. Mesela Japonya’da günde 13 milyon satan gazete var.
Bizde nüfus artıyor, gazete tirajları yerinde sayıyor, hattâ azalıyor. Demek ki “basın” diye piyasaya sürülen kâğıt parçalarına millet güvenmiyor. Bu güvensizliğe rağmen basından ödleri kopanlara yazıklar olsun!
Kardelen: Sayı 1, Temmuz 1993
Milliyetçilik
Türk teşkilâtlanma kabiliyeti ve kapasit
Dergi fuarındaydık
Kardelen IX. uluslararası dergi fuarında
Türkün halelendiği ufuk, istikamet...
Türk teşkilâtlanma kabiliyeti ve kapasit
Milliyetçilik
Dergi fuarındaydık
Aydınlar üzerine


Yavuz Sert - Keyif verici cümlele...
Ali Erdal - Türk teşkilâtlanma k...
Kadir Bayrak - Ertuğrul Gazi
Sinan Ayhan - Türkün halelendiği u...
Sinan Ayhan - Arşetip: eşyaların b...
Necip Fazıl Kısakürek - Milliyetçilik
Bedran Yoldaş - Filistin
Fatma Pekşen - Fatmalar ve diğerler...
Ahmet Mahir Pekşen - Sarhoşun saygısı
Ahmet Mahir Pekşen - Sarmaşık günaydını
Dergi Editörü - Dergi fuarındaydık
Site Editörü - Kardelen IX. uluslar...
Mehmet Hasret - Körbaykuş
Gönüldaş - "Ümmetim kötüde itti...
Necdet Uçak - Uyku
Necdet Uçak - İmtihan
Mustafa Büyükgüner - Taşlar dile geldi
M. Nihat Malkoç - Kudüs terennümleri
Hızır İrfan Önder - Az-öz
Ayhan Aslan - Karikatür
Ayhan Aslan - Babam
Ahmet Çelebi - 15 Temmuz
Gelecek sayı konusu -
Vural Gündüz - Çamurdan kale
Muhsin Hamdi Alkış - Türk milletinde devl...
Kubilay Ertekin - Çıban başı
İbrahim Şaşma - Kudüs mektubu
Halis Arlıoğlu - İnanç ve milli irâde...
Halis Arlıoğlu - Can Azerbaycan
Erdem Özçelik - Doktor anne
Mahir Adıbeş - Şahit
Kürsü Kainatın Efendisi - Giyim
Murat Yaramaz - Vicdan
Murat Yaramaz - Belki
Murat Yaramaz - Tavsiye
Tamer Uysal - Aydınlar üzerine
Harun Ekici - Unutmak
Hakan Karahan - Mevlânâ
Zaman Yolcusu - İki soru
Konyalı - Bir anma gününden rö...
Enes Yeşil - Kıyamam
 
 
23 Mart 2005 tarihinden beri
 Ziyaretçi Sayısı Toplam : 4507303
 Bugün : 2052
 Tekil Ziyaretçi Sayısı Toplam : 439882
 Bugün : 27
 Tekil Ziyaretçi Sayısı (dün) Toplam : 74
 97. Sayıya Bırakılan Yorum Sayısı Toplam : 4
 Önceki Sayıya Bırakılan Yorum Sayısı Toplam : 5
Son Güncellenme: 7 Ağustos 2018
Künye | Abonelik | İletişim